NRC laat geen spaan heel van aantijgingen zorgverzekeraar De Friesland

NRC-journaliste Jutta Chorus schreef in augustus jl. twee columns over gezondheidsrisico’s en kwalijke gevolgen van afgeslankte zorg in de Friese noordoosthoek rond het (voormalig) streekziekenhuis De Sionsberg. Zoals het overlijden van een baby en (te) lange aanrijtijden
naar dichtstbijzijnde ziekenhuizen. Ook het optreden van De Friesland Zorgverzekeraar, als grootste provinciale polisverstrekker invloedrijk bij alle afslankingsoperaties, kwam kritisch aan het licht.

DFZ-woordvoerder Riemersma reageerde op de columns met een ongewoon felle aanklacht tegen de NRC-redactie: foute en ongefundeerde journalistiek ten koste van regionale patiënten en inwoners. Ze maakte haar aantijgingen ook openbaar door publicatie van de brief op de website en het Twitter-account van De Friesland.

Vandaag reageert Chorus namens de NRC-redactie met een grondige weerlegging. Van de beschuldigingen wordt geen spaan heel gelaten. Op één detailcijfer na onderbouwt Chorus alle feiten genoemd in haar columns. De werkelijkheid lijkt ernstiger dan de column kan uitdrukken.

Bijgaand de NRC-columns, de reactie van De Friesland Zorgverzekeraar en het antwoord van NRC-journaliste Jutta Chorus.

Hoe marktmacht van verzekeraars schadelijk kan uitpakken voor leven, gezondheid en verantwoorde communicatie.

Verspreid door Actiecomite Stichting Red de Sionsberg.

Lees, luister en huiver:

1.Column Jutta Chorus in NRC Handelsblad, 17 augustus 2016:

2. Column Jutta Chorus in NRC Handelsblad, 18 augustus 2016:

3.Reactie woordvoerder Gerrie Riemersma van De Friesland Zorgverzekeraar aan de NRC-redactie, Leeuwarden, 24 augustus 2016: 

Er zijn grenzen, ook in de journalistiek. Reactie De Friesland op columns NRC https://t.co/ld8fvJIWyj #DeFriesland

— Gerrie Riemersma (@gerrieriemersma) 24 augustus 2016

4) Antwoord Jutta Chorus op Brief De Friesland Zorgverzekeraar:

Aan de heer Rob Propsma en
mevrouw Gerrie Riemersma

De Friesland Zorgverzekeraar

Amsterdam, 1 september 2016

Antwoord Jutta Chorus op Brief De Friesland Zorgverzekeraar

Geachte heer Propsma, geachte mevrouw Riemersma,

Hierbij antwoord ik u op de brief die u op 24 augustus naar mij heeft gestuurd en op uw website heeft gepubliceerd.
U heeft de brief geschreven omdat mijn columns ,,onrust en angst veroorzaakt” zouden hebben in de regio. De dag dat mijn eerste column verscheen, was de dag dat de colleges van alle gemeenten plus tal van bedrijven en inwoners publiekelijk hun zorgen over de gang van zaken rond De Sionsberg naar buiten brachten. Ik was vooraf op de hoogte van dit initiatief en zag in die maatschappelijke onrust een aanleiding om deze columns te schrijven.

De dag voor ik mijn eerste column schreef, heb ik contact gezocht met uw kantoor en gevraagd naar de persvoorlichter. Ik kon niet worden doorverbonden. Daarom heb ik mij voor die eerste column verlaten op de correspondentie en publieke uitlatingen van uw bestuursvoorzitter Bert van der Hoek om de kant van De Friesland weer te geven. Toen ik na die eerste column wel een reactie van u kreeg, heb ik die voor mijn tweede column gebruikt.

In uw open brief noemt u enkele beweringen uit mijn columns die onjuist zouden zijn. Ik wil nu daar punt voor punt op ingaan.

1 Dat een verzekeraar geen zorgcentra of ziekenhuisafdelingen sluit, zoals u schrijft, is een miskenning van de verhoudingen. De Friesland schetst die verhoudingen zelf duidelijk in haar ‘visie op de zorg’ (uit Dichter bij de klant. Strategisch zorginkoopbeleid 2014 -2016). Hierin legt De Friesland uit hoe ,,wij” — en dat bent u — ,,het Friese zorglandschap” moeten ,,herinrichten”, door ,,concentratie” of door ,,nieuw op te zetten anderhalvelijnscentra”.
Dat is hoe de verhoudingen liggen sinds de minister van Volksgezondheid de regie in de zorg aan de verzekeraars gaf.
Hoe schrijft ZuidOostZorg, een van de drie partijen in de Stichting Sionsberg 2.0, het op zijn website? ,,0p vrijdag 29juli hebben wij, ZuidOostZorg, een brief ontvangen van De Friesland Zorgverzekeraar waarin zij aangeeft het huidige contract met Stichting Sionsberg 2.0 op te willen zeggen.” En dan: ,,We wachten het voorstel van De Friesland Zorgverzekeraar af en beraden ons op het vervolg.”
In een artikel in de Leeuwarder Courant van 30 augustus zegt bestuurder Anke Huizenga van ZuidOostZorg dat de veranderingen die bij De Sionsberg zijn ingezet, op schema liggen en dat alles kan goedkomen ,,als ons de tijd wordt gegund en als de bekostiging door De Friesland wordt voortgezet op de afgesproken basis”.
Wie heeft hier de touwtjes in handen? De stichting die bestuurt? Of de zorgverzekeraar die de rekeningen betaalt?

2 In mijn eerste column zou ik suggereren dat de spoedzorg niet goed is geregeld. In mijn tweede column citeer ik u zo: ,.Al jaren, zelfs al voor het faillissement, gaan ernstige medische spoedgevallen naar ziekenhuizen, die geoutilleerd zijn op spoedzorg.” In uw brief schrijft u erbij dat ,,het voormalig ziekenhuis De Sionsberg geen spoedeisende hulp, geen intensive care (had). De acute zorg zo als die nu is geregeld, voldoet aan alle wettelijke normen.”
Maar ik heb niet geschreven over spoedeisende zorg, ik schreef: ,,Iedereen die in nood verkeert in het kleiland onder de Wadden of op de eilanden Ameland en Schiermonnikoog moet voortaan naar het ziekenhuis in Leeuwarden.” Voor patiënten in nood zijn huisartsen en ziekenhuizen, ook als die zichzelf geen ‘spoedeisende hulp’ mogen noemen. Vandaar dat ik een specialist aanhaal die in dit verband zegt: ,,Ik kan mijn eed van Hippocrates niet waarmaken.”
Hierbij ga ik ook in op de wegwijzers naar De Sionsberg. U schrijft: ,,Een H op de ANWB- bewegwijzering is geen bewijs dat iets een ziekenhuis is. De ANWB bepaalt dat niet.” Maar die H staat er toch. En zo volgde op een vrijdagavond in november 2013 een Duits echtpaar met een stikkende baby van twee maanden de bewegwijzering naar De Sionsberg in de veronderstelling dat daar spoedeisende hulp werd geboden. De afdeling klinische kindergeneeskunde was die avond gesloten. De kinderarts werd in allerijl gebeld en intussen redde een alerte verpleegkundige die dienst had het kind.
Nee, de ANWB, of preciezer tegenwoordig de Nationale Bewegwijzeringdienst, bepaalt niet of iets een ziekenhuis is. Maar ze wijst een patiënt wel naar zorg zonder zich af te vragen of die is ingekocht door de verzekeraar. En in dit geval was dat dus maar goed ook.

3 Ik schreef dat “bijna alle 126.500 inwoners” van de Noordoosthoek bij De Friesland verzekerd zijn. Het gaat in feite om 65 procent van hen. Dat is twee derde van het aantal inwoners en dat is inderdaad niet ,,bijna alle”.

4 U weerspreekt dat er in De Sionsberg een borstkankercentrum is geopend, zoals ik in mijn eerste column schreef. ,,Sionsberg levert alleen laagcomplexe zorg, borstkanker is hoogcomplexe zorg.” Ik baseerde mijn bewering op een persbericht van De Sionsberg van 9 juni 2016 dat begint met: ,,Sionsberg en Care for Cancer gaan samenwerken om patiënten uit Noordoost Friesland die geconfronteerd worden met borstkanker het hele behandeltraject aan te kunnen bieden.” In ziekenhuis Nij Smellinghe in Drachten opereert een chirurg de patiënten, in De Sionsberg kunnen zij terecht voor het ‘voor- en natraject’.
In De Sionsberg spreekt men van ‘borstkankercentrum’

5 ,,De journaliste beweert”, schrijft u, ,,dat een ambulance een uur doet over Paesens-Moddergat naar Leeuwarden. Ook feitelijk onjuist. Een gemiddelde automobilist doet er al veel sneller over.
Een ambulance doel dat nog veel sneller, vooral ook omdat er vlakbij een ambulancepost is (betaald door De Friesland), juist om de aanrijtijden binnen de norm te houden. Binnenkort gaat dat zelfs nog sneller door de aanleg van de zogeheten Centrale As, een nieuwe ontsluitingsweg voor de regio.”
Maar de aanrijtijd van een ambulance is niet de afstand in minuten tussen twee plaatsen. De aanrijtijd is de tijd tussen het alarmeren van de ambulance en de aankomst in het ziekenhuis. Een aanrijtijd van 45 minuten geldt als bereikbaarheidsnorm, een wettelijke norm waarmee ziekenhuizen met spoedeisende medisch specialistische zorg worden gepland.
Dat de aanrijtijden in noordoost Friesland niet altijd gehaald worden, blijkt uit registraties van onder meer het RTVM. Voor een ambulancerit vanuit Lioessens telde het RIVM 54.2 minuten. Voor een rit uit Paesens 47,7 minuten.
In zijn ‘Bereikbaarheidsanalyse SEH’s 2016’ tekende het RIVM in februari dit jaar een kaart met de aanrijtijden in Nederland.

schermafdruk-2016-09-09-00-03-22Zoals u kunt zien valt het uiterste noordoosten van de provincie Friesland in de categorie gebieden met een aanrijtijd tussen de 45 en de 60 minuten. De beide Waddeneilanden van uw regio moeten het met 90 minuten of meer doen.

Het is algemeen bekend dat de toegang tot zorg voor inwoners van perifere gebieden onder druk staat door veronderstelde vereisten van financiële doelmatigheid. Daar hoort nadrukkelijk ook het ambulancevervoer bij. De Nederlandse Zorgautoriteit publiceerde in april dit jaar een onderzoek naar de responstijd van ambulances — het eerste deel van de aanrijtijd -met de conclusie dat ,,de zorgverzekeraars een actieve bijdrage (moeten) leveren aan verbeteringen in de ambulancezorg”. Waarbij de NZa wees op de zorgplicht van verzekeraars voor hun verzekerden. De provincies met de laagste score op de responstijd van ambulances? Zeeland en Friesland, met 91 procent van de ambulances op tijd, 4 procentpunt onder het landelijk afgesproken percentage.

 7 Ten slotte de meest precaire passage. ,,Daarnaast meldt mevrouw Chorus nog dat er een baby is overleden door de lange aanrijtijden. Daar schrikken we ook bij De Friesland van. Maar wij checken dit: het incident is niet gemeld en niet bekend bij de Regionale Ambulancedienst Voorziening (RAV) Fryslân. En ook niet hij IGZ, want dit soort calamiteiten is meldingsplichtig.”

In mijn column staat het zo: ,,Een baby uit de omgeving werd daardoor dood geboren, een andere redde het net.”
In de eerste plaats: ik had niet moeten schrijven dat de baby ,,daardoor”, namelijk door de te lange aanrijtijd, is overleden — niemand kan immers zeggen of het kind onder andere omstandigheden wel was blijven leven.
Maar dit heb ik van goede bronnen in De Sionsberg. In het jaar tussen de aankondiging van de sluiting van de afdeling (najaar 2013) en het moment van sluiting (november 2014) is er een baby in een ambulance op weg naar het ziekenhuis in Groningen overleden.
Het ging om een baby van een maand oud die zo ziek op de huisartsenpost bij De Sionsberg werd binnengebracht dat volgens de richtlijnen onmiddellijk 112 werd gebeld. De ambulance kwam en reed met het kind naar een ziekenhuis elders. Tijdens de rit is de baby overleden. Hierover is in een intercollegiaal overleg gesproken en de dood van de baby is bij de leiding van De Sionsberg gemeld. Ik heb inzage gekregen in intercollegiale correspondentie. Details (datum, tijdstip, verschijnselen) over dit sterfgeval zijn bij mij bekend, maar die wil ik met het oog op de privacy van de betrokkenen hier niet vermelden, aangezien u heeft aangekondigd dat deze brief ook zal worden gepubliceerd op uw website.
Dat de dood van deze baby niet bij de IGZ is gemeld, betekent niet dat het kind niet daadwerkelijk is gestorven, maar slechts dat er geen sprake was van een calamiteit in de wettelijke zin van het woord. Ik wil hiermee beslist niet suggereren dat het ambulancepersoneel verkeerd heeft gehandeld of ten onrechte de dood van de baby niet bij de Inspectie heeft gemeld. Nogmaals, het valt niet te zeggen of het kind had kunnen worden gered als het in De Sionsberg behandeld had mogen worden. In elk geval was het dan wel onmiddellijk in deskundige handen geweest en niet onderweg naar Groningen onder slechte omstandigheden in een ambulance.

In de brief schrijft u dat ik ,,bewust foute informatie” over de situatie heb gegeven en ,,meerdere feitelijke onjuistheden” heb opgeschreven. Nu ik met uw kritiek ernaast opnieuw mijn bronnen heb bekeken en nieuwe bronnen heb geraadpleegd, zie ik één feitelijke onjuistheid in mijn columns: dat niet bijna alle inwoners van de regio bij u verzekerd zijn, maar tweederde van hen. Dat is een fout die ik voor correctie zal doorgeven aan de eindredactie van NRC.
Wat de overige punten betreft bestrijd ik, zoals u hierboven hcbt kunnen lezen, dat ze feitelijk onjuist zijn.
Hoogachtend,
Jutta Chorus

Klik hier voor een PDF bestand van het antwoord van het NRC

 

P.S.: Wilt u een PDF bestand lezen met alle hierboven genoemde columns en reacties dan kunt u dit hier inzien: nrc-laat-geen-spaan-heel-van-aantijgingen-zorgverzekeraar-de-friesland

Dokkumer Shantykoor “de Admiraliteitssjongers” treed op in Sionsberg

Foto Henk Aartsma

Het bekende Dokkumer Shantykoor “de Admiraliteitssjongers” gaat op spontane wijze op donderdag 1 september 2016 om 16:30 uur de medische staf en het personeel van Sionsberg toezingen in de hal van ons ziekenhuis. Naast enige liederen uit het eigen repertoire zal door het koor een speciaal voor Sionsberg gecomponeerd lied ten gehore worden gebracht. Met dit optreden wil men de medische staf en het personeel van Sionsberg een steun in de rug geven tijdens deze stormachtige periode. Voor dit unieke eenmalige concert worden o.a. ook van harte uitgenodigd: de eigenaren van Sionsberg, De Friesland Zorgverzekeraar, DSW, Colleges van B&W in de regio, Zorgbelang Fryslân, Huisartsen Noordoost Friesland (HAGRO) en ZuidOostZorg.

“De Admiraliteitssjongers” hebben de overtuiging dat Sionsberg koers zal houden. Een beetje extra wind in de zeilen zal daarbij beslist helpen. Een aantal genodigden zal hierbij aanwezig zijn. Iedereen die het optreden van het shantykoor wenst bij te wonen is donderdagmiddag 1 september a.s. om 16:30 uur van harte welkom in Sionsberg.

Ook is er tijdens en kort na het optreden de mogelijkheid om de vlag met “I Love Sionsberg” te kopen.

Nu te koop “I Love Sionsberg” vlag

Vervolg vlaggen actie.

 

Tot nu toe is deze actie een groot succes.vlag 100x150

Om ons te steunen in onze strijd voor behoud van goede zorg dichtbij, hebben wij in beperkte oplage vlaggen met “I Love Sionsberg” te koop. (100×150)

Deze vlaggen zijn te koop voor minimaal €15,- ,  maar meer geven voor het goede doel mag altijd.

Wilt u in aanmerking komen voor zo’n schitterend verzamelobject stuur dan een mailtje met uw gegevens Naam, Adres, Woonplaats, Telefoonnummer naar info@reddesionsberg.nl Dan nemen wij zo snel mogelijk contact met u op over betalingsmogelijkheden en aflevering van de vlag.

Reageer snel, want wie het eerst komt die het eerst aanspraak maakt op een “I Love Sionsberg” vlag. Bedenk wel: op = op en weg = weg

 

SIONSBERG DOKKUM HOUDT KOERS!

 

Sionsberg houdt koersHelaas ontvingen wij van De Friesland Zorgverzekeraar (DFZ) een onbegrijpelijk en ontmoedigend bericht. Terwijl medisch centrum Sionsberg goede cijfers laat zien, patiënten de loop naar Dokkum te pakken hebben en er volgens huisartsen en gezondheidsinspectie zorg van uitstekende kwaliteit wordt verleend, steekt de verzekeraar een spaak in het wiel. Op 1 januari aanstaande beëindigt zij haar contract met Sionsberg uit onvrede over ‘samenwerking’, aldus het bericht aan huisartsen en belanghebbenden. Als vertegenwoordigers
van de bevolking betreuren wij dit. Inwoners, zorgverleners en andere betrokkenen maken tijdens de Sionsbergdag op zaterdag 17 januari 2015 samen binnen de kaders van De Friesland Zorgverzekeraar een plan voor duurzame en passende zorg in de regio. DFZ heeft een zorgplicht voor al haar verzekerden in Noordoost Fryslân en gemeente De Marne. Dat plan is de basis voor Sionsberg.

Lees verder

Persbericht vooraankondiging

Uniek in Nederland; een maatschappelijk breed gedragen oproep aan zorgverzekeraar De Friesland die de regie bepaalt over de inrichting van het zorglandschap in Noordoost Friesland, Ameland, Schiermonnikoog en gemeente de Marne.
Op woensdag 17 augustus is er in de provinciale en regionale media een gezamenlijke advertentie geplaatst door Stichting Red de Sionsberg en alle gemeenten in het verzorgingsgebied van medisch centrum Sionsberg. Lees verder